Opis:Heterodontosaurus

Wszystko o "ptasich stopach" i dinozaurach ptasiomiednicznych nie należących do niżej wymienionych grup
Awatar użytkownika
Lila
Dewoński temnospondyl
Dewoński temnospondyl
Posty: 222
Rejestracja: 21 lipca 2006, o 09:54
Lokalizacja: Glinojeck-okolice Ciechanowa
Kontakt:

Opis:Heterodontosaurus

Post autor: Lila »

Zob. aktualną wersję opisu (korektę nazuula) niżej

Nazwa ??aci??ska: Heterodontosaurus tucki
Nazwa polska: Heterodontozaur
Znaczenie: Jaszczur o r????nych zÄ?bach
Pokarm: Ro??liny, owady
Rozmiary: 0,9-1,2 m d??.
Waga: 10 kg
Miejsce: Po??udniowa Afryka

Heterodontozaur mia?? a?? trzy rodzaje zÄ?b??w - w przeciwie??stwie do wiÄ?kszo??ci gad??w posiadajÄ?cych jeden rodzaj - ostre siekacze w g??rnej szczÄ?ce, kt??re uderza??y o bezzÄ?bny rogowy dzi??b, d??ugie k??y, wsuwajÄ?ce siÄ? w puste miejsca w g??rnej i dolnej szczÄ?ce oraz zÄ?by trzonowe o wysokich koronach. Staw dolnej szczÄ?ki pozwala?? zwierzÄ?ciu gry??Ä? z du??Ä? si??Ä?. Ten ro??lino??erca wielko??ci indyka by?? jednym z najstarszych i najmniejszych ornitopod??w o trzech d??ugich, zwr??conych do przodu palcach st??p. Inna "ptasia" cecha anatomiczna to zro??niÄ?te ko??ci podudzia, kostki i stÄ?pu. Ramiona by??y umiÄ???nione, a z chwytnych ??ap wyrasta??y trzy d??ugie palce zako??czone tÄ?pymi pazurami oraz dwa znacznie kr??tsze.
Heterodontozaur ??y?? na p????pustyniach Afryki Po??udniowej. ??erowa?? w pozycji na czterech ko??czynach. Skuba?? li??cie i ??odygi wÄ?skim dziobem, przechowywa?? je w workach policzkowych, a nastÄ?pnie ??u?? mielÄ?c szczÄ?kami. Przy ka??dym zetkniÄ?ciu g??rnych i dolnych zÄ?b??w o wysokich koronach, brzegi dolnej szczÄ?ki, pod naciskiem g??rnej, nieco wygina??y siÄ? do wewnÄ?trz. Nietypowa budowa bark??w, nadgarstk??w i staw??w rÄ?k mo??e wskazywaÄ?, ??e zwierzÄ? to kopa??o w piasku w poszukiwaniu soczystych korzonk??w i bulw lub rozgrzebywa??o kopce termit??w i wyjada??o z nich owady. RywalizujÄ?ce ze sobÄ? samce zapewne straszy??y siÄ?, a nawet gryz??y ostrymi k??ami przypominajÄ?cymi psie.
W razie zagro??enia drobny, zwinny ornitopod m??g?? ratowaÄ? siÄ? jedynie ucieczkÄ?. GiÄ?tki ogon heterodontozaura podczas biegu przesuwa?? siÄ? na boki, inaczej ni?? u p????niejszych ornitopod??w, jak np. hypsilofodon, kt??rego ogon stercza?? sztywno.

Rodzina: Heterodontosauridae
PodrzÄ?d: Ornithopoda
RzÄ?d: Ornithischia

http://www.ucmp.berkeley.edu/diapsids/o ... roskel.jpg
http://internt.nhm.ac.uk/resources/natu ... hetero.gif
http://dinonews.net/images/dinos/heterodontosaurus.jpg

Nie znam tylko autora opisu. Mo??e kto?? poda mi tÄ? informacjÄ??
Ostatnio zmieniony 19 sierpnia 2006, o 08:58 przez Lila, łącznie zmieniany 1 raz.

Awatar użytkownika
Daniel Madzia
Jurajski allozaur
Jurajski allozaur
Posty: 1609
Rejestracja: 15 marca 2006, o 12:39
Lokalizacja: Třinec, Česká republika
Kontakt:

Re: Opis:Heterodontosaurus

Post autor: Daniel Madzia »

Lila pisze:Heterodontosaurus tucki
Crompton & Charig, 1962

Awatar użytkownika
Dinosaur Man
Karboński antrakozaur
Karboński antrakozaur
Posty: 542
Rejestracja: 19 lipca 2006, o 21:01
Imię i nazwisko: Dawid Studziński
Lokalizacja: Szczecin

Post autor: Dinosaur Man »

Ciekawy opis. W heterodontozaurze interesuje mnie analogia jego szczÄ?k do aparat??w ssaczych. Praktycznie ten sam uk??ad zÄ?b??w. Najciekawsze, ??e to by?? gad a nie ssak.

Awatar użytkownika
Dakosaurus
Karboński antrakozaur
Karboński antrakozaur
Posty: 453
Rejestracja: 14 marca 2006, o 14:44
Lokalizacja: Małopolska
Kontakt:

Post autor: Dakosaurus »

Dinosaur Man pisze:Ciekawy opis. W heterodontozaurze interesuje mnie analogia jego szczÄ?k do aparat??w ssaczych. Praktycznie ten sam uk??ad zÄ?b??w. Najciekawsze, ??e to by?? gad a nie ssak.
Potrzebowa?? ich do spo??ywania pokarmu.
Witam wszystkich na tym wspaniałym forum!

http://www.nfsm.eu/news.php -fajna strona o Need for Speed.

Awatar użytkownika
Dinosaur Man
Karboński antrakozaur
Karboński antrakozaur
Posty: 542
Rejestracja: 19 lipca 2006, o 21:01
Imię i nazwisko: Dawid Studziński
Lokalizacja: Szczecin

Post autor: Dinosaur Man »

Tak, pewnie dziwnie znajomo to wyglÄ?da??o jak jad??. Bardzo ssaczo.

Awatar użytkownika
dilong
Jurajski allozaur
Jurajski allozaur
Posty: 1609
Rejestracja: 5 sierpnia 2006, o 10:20
Imię i nazwisko: Maciej Krzysztof Pindakiewicz
Lokalizacja: województwo mazowieckie

Post autor: dilong »

Jak Heterodontosaurus m??g?? stawaÄ? na czterech ko??czynach, chyba nie byl sze??ciono??ny. Opr??cz tego opis dobry. Heterodontozaury pojawi??y siÄ? ju?? P????nym Triasie.
Geologia UW

Awatar użytkownika
Mixs
Sylurski akantod
Sylurski akantod
Posty: 145
Rejestracja: 20 kwietnia 2006, o 21:17

Re: Opis:Heterodontosaurus

Post autor: Mixs »

Heterodontozaur nie by?? ??adnym ornitopodem. Bli??ej mu do marginocefali, z kt??rymi rodzina Heterodontosauridae tworzy??a szerszy klad Heterodontosauriformes. Nawiasem m??wiÄ?c, ju?? by??o o tym na forum:

http://www.dinozaury.com/forum/viewtopi ... 43&start=0
Lila pisze: RywalizujÄ?ce ze sobÄ? samce zapewne straszy??y siÄ?, a nawet gryz??y ostrymi k??ami przypominajÄ?cymi psie.
Zapewne przy za??o??eniu, ??e samce mia??y wiÄ?ksze k??y ni?? samice... Co jest jednak tylko teoretycznÄ? mo??liwo??ciÄ? - bezspornych dowod??w na to nie ma.

EDIT
dilong pisze:Heterodontozaury pojawi??y siÄ? ju?? P????nym Triasie.
Rzeczywi??cie, strona:

http://personal2.stthomas.edu/jstweet/ornithischia.htm

Wspomina, ??e byÄ? mo??e skamienia??o??ci jakich?? heterodontozauryd??w odkryto w osadach p????notriasowych w Europie i Argentynie - ale ich identyfikacja nie jest pewna, wiÄ?c nie ma powodu, by podawaÄ? to jako fakt.
"Powiedzmy sobie jasno: to nie Ziemi grozi zagłada, tylko nam. Nie dysponujemy wystarczającą mocą, aby zniszczyć tę planetę, lub ją uratować, ale gdybyśmy zechcieli, może zdołalibyśmy ocalić samych siebie."

Ian Malcolm w "Jurassic Park" Michaela Crichtona

Awatar użytkownika
nazuul
Moderator
Moderator
Posty: 6647
Rejestracja: 3 grudnia 2007, o 19:51
Imię i nazwisko: Maciej Ziegler
Lokalizacja: Wielkopolska

Re: Opis:Heterodontosaurus

Post autor: nazuul »

Poprawa opisu kolejnego ze znanych dinków. Wykorzystałem teksty Lili (wcześniejszy opis) i Łukasza (informacja o młodym osobniku).
nazuul, Lila i Łukasz Czepiński; korekta: Mixs, szerman pisze:Heterodontosaurus (heterodontozaur)

długość: 1-1,1 m
masa: ok. 2 kg
czas: 193-183 Ma
miejsce: Republika Południowej Afryki - Kraj Przylądkowy (formacja Clarens i górne warstwy formacji Elliot)
klasyfikacja:
Dinosauria
Ornithischia
Heterodontosauridae


Wstęp
Heterodontosaurus to prymitywny dinozaur ptasiomiedniczny, występujący we wczesnej jurze na terenie obecnej południowej Afryki. Jest to wczesny, lecz wyspecjalizowany i zaawansowany heterodontozauryd, blisko spokrewniony z Tianyulong albo – co jest bardziej prawdopodobne - z Lycorhinus (obecne hipotezy dotyczące filogenezy heterodontozaurydów są przykładem ciekawego zjawiska: wcześni przedstawicie tego kladu są zaawansowani, a znacznie późniejsi tworzą grad; można więc przypuszczać, że w ewolucji Heterodontosauridae nastąpiło wtórne uproszczenie budowy).
Heterodontosaurus jest typowym i najlepiej poznanym przedstawicielem Heterodontosauridae. Został odkryty przez brytyjsko-południowoafrykańską ekspedycję w 1961 lub 1962 r. i nazwany na cześć G. C. Tucka, dyrektora zarządzającego spółki Austin Motor w RPA, który szczodrze wspomógł tę wyprawę.
Ten dinozaur wielkości indyka był jednym z najstarszych i najmniejszych ptasiomiednicznych dinozaurów.

Materiał kopalny
Holotyp (SAM-PK-K337) to niemal kompletna czaszka.
Przypisany osobnik to kompletny szkielet większego dorosłego osobnika (SAM-PK-K1332).
Doniesiono też o dwóch kolejnych czaszkach i niekompletnej żuchwie. Nieoficjalnie wiadomo o kolejnym kompletnym szkielecie.

W 2008 roku została opisana niekompletna czaszka młodego osobnika (SAM-PK-K10487 ze stanowiska "Stormberg". Dostarczyła informacji na temat anatomii i ontogenezy czaszki, dymorfizmu płciowego i wymiany zębowej wśród heterodontozaurydów. Kilka zmian ontogenetycznych w morfologii zębowej, występujących u Heterodontosaurus potwierdziło wcześniejsze sugestie, że cechy zębów są informatywne dla taksonomii na poziomie gatunku wśród tych dinozaurów.

Zęby
Już sama nazwa tego dinozaura wskazuje na jego wyraźny heterodontyzm. Heterodontosaurus znaczy "jaszczur o różnych zębach" - co w czasie jego nazwania było nieoczekiwane u dinozaura ptasiomiednicznego.
Heterodontozaur miał aż trzy rodzaje zębów - w przeciwieństwie do większości 'gadów', które przeważnie mają jeden typ: małe, ostre 'siekacze' na przedzie górnej szczęki, długie, ząbkowane 'kły', wsuwające się w puste miejsca w górnej i dolnej szczęce oraz położone w głębi, ciasno upakowane zęby roślinożercy o wysokich koronach.
Obecność dobrze rozwiniętych zębów kłopodobnych w okazie młodocianym zaprzecza wcześniejszym hipotezom, jakoby posiadały je tylko osobniki dojrzałe jednej płci. Mogły one służyć do walki.
Tomografia komputerowa ujawniła, że wymienianie zębów jest nieobecne zarówno u młodocianych, jak i u dorosłych osobników, jednak różnica w całkowitym rozmiarze zębów pomiędzy młodocianym a dorosłym okazem demonstruje, że wymiana musiała jednak wystąpić w pewnym momencie podczas rozwoju osobniczego. Thulborn (1978) na tej podstawie stwierdził, że heterodontozaury poddawały się estywacji (snowi letniemu). Nowe okazy ukazują jednak wymianę zębów u jednego z osobników, która prawdopodobnie następowała znacznie raz na jakiś czas i rzadziej niż u innych dinozaurów.
Budowa zębów odróżniała heterodontozaura od jego krewniaków: zęby policzkowe były tej samej szerokości, co ich korzenie (brak 'cingulum') a boczna powierzchnia koron zębów szczękowych miała trzy wyraźne grzbiety.

Cechy teropodów
Jednym z ciekawych aspektów budowy heterodontozaura jest obecność wielu cech bazalnych teropodów, z których przynajmniej niektóre są obecne też u innych heterodontozaurydów. Są to:
- pysk z wcięciem między kością przedszczękową a szczękową,
- górnowewnętrznie rozrośnięta kość zębowa z dużym zębem,
- głębokie wewnętrzne zgłębienia na trzonie kości klinowej,
- bodowa kości ramiennej,
- paliczek dłoni III-3 dłuższy niż III-1 i III-2,
- wydłużony wyrostek przedpanewkowy,
- całkowicie otwarta panewka,
- dobrze rozwinięty przeciwkrętarz,
- wąska osłona (apron) kości łonowej,
- grzebień strzałkowy na piszczeli (obecny też u Saturnalia, lecz nie u Pisanosaurus),
- zrośnięte kości podudzia, kostki i stępu,
- zredukowana i pozbawiona paliczków V kość śródstopia.

Paleoekologia i budowa
Heterodontozaur żył na półpustyniach obecnej Afryki Południowej, która w jego czasach była częścią rozpadającego się powoli superkontynentu Pangei, w otoczeniu innych heterodontozaurydów (Abrictosaurus i Lycorhinus), prymitywnych ptasiomiednicznych (Lesothosaurus i prawdopodobny jego synonim Stormbergia), licznych zauropodomorfów (Aardonyx, Ignavusaurus, Melanorosaurus i najczęstszych Massospondylus) oraz teropodów (Megapnosaurus i Dracovenator). Inne tetrapody znane z osadów formacji Clarens i górnych warstw formacji Elliot to cynodonty, stereospondyle, żółwie, lepidozaury i lądowe krokodylomofy.
Paul (1987) zasugerował, że Heterodontosaurus poruszał się szybko na czterech kończynach, lecz wielu naukowców się z tym nie zgadza, twierdząc, że jeśli chód czworonożny był możliwy, to tylko powolny, np. podczas żerowania (Norman i in., 2004).
Ramiona heterodontozaura były silnie umięśnione. Z chwytnych łap wyrastały trzy długie palce (I-III) oraz dwa znacznie krótsze (IV-V). Nietypowa budowa barków, nadgarstków i stawów rąk może wskazywać, że zwierzę to kopało w poszukiwaniu soczystych korzonków i bulw. Pomocne byłyby przy tym duże pazury. Inna interpretacja wskazuje na niemożność kopania lecz na chwytność łap. Kształt kłopodobnych zębów pasuje do zwierząt żywiących się niedużymi niedużymi ofiarami.
W razie zagrożenia drobny, zwinny dinozaur mógł ratować się ucieczką, co znamionują długie dolne partie kończyn tylnych. Bardzo długi, giętki ogon heterodontozaura podczas biegu wyginał się swobodnie się na boki, inaczej niż u późniejszych ptasiomiednicznych, jak np. hypsilofodont, którego ogon był bardziej usztywniony.
Heterodontozaur, w przeciwieństwie do późniejszych przedstawicieli Heterodontosauridae, był lepiej przystosowany do roślinożerności. Mógł być częściowo mięsożerny, w czym pomagały by mu długie, ostre zęby. Skubał liście i łodygi wąskim dziobem, przechowywał je w workach policzkowych, a następnie żuł szczękami. Przy każdym zetknięciu górnych i dolnych zębów o wysokich koronach, brzegi dolnej szczęki, pod naciskiem górnej, nieco wyginały się do wewnątrz.


Spis gatunków:
Heterodontosaurus Crompton i Charig, 1962
H. tucki Crompton i Charig, 1962
= Lycorhinus tucki (Crompton i Charig, 1962) Thulborn, 1970


Rekonstrukcja Heterodontosaurus. Autor: Kahless.


Obrazek
Rekonstrukcja szkieletu (autor: Gregory S. Paul) i czaszki Heterodontosaurus. Rysunek pochodzi z tej strony.


Obrazek
Rekonstrukcja czaszek Heterodontosaurus: A - dorosły osobnik (SAM-PK-K1332), B - młody (SAM-PK-K10487). Skala = 1 cm. Rysunek pochodzi z publikacji Butler i in., 2008B.


Źródła:
Butler, R.J., Upchurch, P. & Norman, D.B. (2008A) "The phylogeny of the ornithischian dinosaurs" Journal of Systematic Palaeontology, 6(1), 1–40. doi:10.1017/S1477201907002271

Butler, R.J., Porro, L.B. & Norman, D.B. (2008B) "A Juvenile Skull of the Primitive Ornithischian Dinosaur Heterodontosaurus Tucki from the 'Stormberg' of Southern Africa" Journal of Vertebrate Paleontology, 28(3), 702–711. doi: 10.1671/0272-4634(2008)28[702:AJSOTP]2.0.CO;2

Butler, R.J., Galton, P.M., Porro, L.B., Chiappe, L.M., Henderson, D.M. & Erickson, G.M. (2010) "Lower limits of ornithischian dinosaur body size inferred from a new Upper Jurassic heterodontosaurid from North America" Proceedings of the Royal Society B: Biological Sciences, 277, 375–381. doi:10.1098/rspb.2009.1494

Crompton, A. W., & Charig, A. J. (1962) "A new ornithischian from the Upper Triassic of South Africa" Nature, 196:1074–1077.

Knoll, F. (2005) "The tetrapod fauna of the Upper Elliot and Clarens formations in the main Karoo Basin (South Africa and Lesotho)" Bulletin de la Societe Geologique de France, 176(1), 81-91. DOI: 10.2113/176.1.81

Norman, D. B., Sues, H. D., Witmer, L. & Coria, R. (2004) "Basal Ornithopoda" [w:] Weishampel, D.B., Dodson, P. & Osmólska, H. "The Dinosauria" Berkeley and Los Angeles: University of California Press, 393-412.

Norman, D.B., Crompton, A.W., Butler, R.J., Porro, L.B. & Charig, A.J. (2011) "The Lower Jurassic ornithischian dinosaur Heterodontosaurus tucki Crompton & Charig, 1962: cranial anatomy, functional morphology, taxonomy, and relationships" Zoological Journal of the Linnean Society, DOI: 10.1111/j.1096-3642.2011.00697.x

Zheng, X., You, H., Xu, X., & Dong, Z. (2009) "An Early Cretaceous heterodontosaurid dinosaur with filamentous integumentary structures" Nature, 458, 333-336 doi: 10.1038/nature07856

Mortimer, online: http://theropoddatabase.blogspot.com/20 ... -that.html (+komentarze)

Yates, online: http://dracovenator.blogspot.com/2009/0 ... aurus.html
Obrazek
[Stamp: Apsaravis] [Avatar: P. Weimer, CC BY-NC-SA 2.0]

Awatar użytkownika
szerman
Paleogeński prawaleń
Paleogeński prawaleń
Posty: 3968
Rejestracja: 23 czerwca 2009, o 10:40
Imię i nazwisko: Marcin Szermański
Lokalizacja: B-B

Re: Opis:Heterodontosaurus

Post autor: szerman »

Błahostki:
nazuul pisze:korekat:
korekta
nazuul pisze:klasyfikacja:
Chyba to zupełnie nieważne, choć może dla ujednolicenia opisów i ich części składowych z wielkiej litery.
"Mastodon sapiens"

Utahraptor
Moderator
Moderator
Posty: 2421
Rejestracja: 22 października 2007, o 18:29

Re: Opis:Heterodontosaurus

Post autor: Utahraptor »

Zastanawiałem się nad ujednolicaniem opisów ostatnio. Jednolite opisy wszystkich dinozaurów byłyby jakimś standardem, byłoby to jakoś uporządkowane i klarowne. Jednak z drugiej strony każdy autor opisów ma swój styl, przywiązuje większą wagę lub mniejszą do różnych rzeczy i to jest ciekawe i ma swój klimat. Te opisy stają się dzięki temu bardziej autorskie, wyjątkowe. Nie piszę to po to, by nie zmieniać literek w tym wypadku, ale tak ogólnie na przyszłość. :)
Biologia, UW

Awatar użytkownika
Tomasz Singer
Jurajski allozaur
Jurajski allozaur
Posty: 1330
Rejestracja: 24 września 2007, o 09:44
Lokalizacja: Warszawa

Re: Opis:Heterodontosaurus

Post autor: Tomasz Singer »

W moich rysunkach (w temacie: Troche moich rysunków) jest calkiem udana rekonstrukcja glowy tego dinozaura. Jakby byla potrzebna to mogę ja tu jak będę miec możliwość wstawić. ;)
Tomasz Singer

DINOZAURY

Kamil Kamiński
Triasowy silezaur
Triasowy silezaur
Posty: 779
Rejestracja: 27 lutego 2014, o 10:49
Imię i nazwisko: Kamil Kamiński
Lokalizacja: Gniew

Re: Opis:Heterodontosaurus

Post autor: Kamil Kamiński »

Z jakiegoś powodu we wspomnianym temacie rysunek się nie wyświetla

Awatar użytkownika
Tomasz Singer
Jurajski allozaur
Jurajski allozaur
Posty: 1330
Rejestracja: 24 września 2007, o 09:44
Lokalizacja: Warszawa

Re: Opis:Heterodontosaurus

Post autor: Tomasz Singer »

Właśnie nie wiem. Początkowo sadzilem, ze tylko u mnie na telefonie nie widzę.
Jutro po poludniu wstawie rysunek w tym i innych zapowiadanych tematach.
Tomasz Singer

DINOZAURY

Awatar użytkownika
Tomasz Singer
Jurajski allozaur
Jurajski allozaur
Posty: 1330
Rejestracja: 24 września 2007, o 09:44
Lokalizacja: Warszawa

Re: Opis:Heterodontosaurus

Post autor: Tomasz Singer »

Jeszcze raz wstawiam.
Załączniki
Heterodontozaur gł.jpg
Tomasz Singer

DINOZAURY

ODPOWIEDZ