Forum Dinozaury.com

Forum Dinozaury.com

z nami przeniesiesz się w czasie...
 
Teraz jest 23 stycznia 2018, o 14:41

Strefa czasowa: UTC + 1




Utwórz nowy wątek Odpowiedz w wątku  [ Posty: 16 ] 
Autor Wiadomość
 Tytuł: [Poprawa opisu] Stegosaurus
PostNapisane: 23 grudnia 2006, o 22:59 
Offline
Jurajski allozaur
Jurajski allozaur
Avatar użytkownika

Dołączył(a): 2 lipca 2006, o 13:32
Posty: 1297
Lokalizacja: Lubania, Powiat Rawski, Województwo Łódzkie
Poprawa opisu obecnie w przygotowaniu

Postanowi??em poprawiÄ? opis i nieco go wzbogaciÄ?. :P


Stegosaurus

D??ugo??Ä?: 7,5- 9 m
Wysoko??Ä?: 4 m
Waga: 1,8-2,5 t
Czas: ok. 150 mln lat temu
Miejsce: USA (Utah, Wyoming i Kolorado)
Klasyfikacja:
Dinosaura
Ornithischia
Thyerophora
Stegosauria
Stegosauridae

Materia?? kopalny:
S. armatus - dwa czÄ???ciowe szkielety, fragmenty czaszek;
S. affinis - ko??Ä? ??onowa;
S. madagascariensis - zÄ?by;
S. stenops - kompletny szkielet, czaszki, cztery puszki m??zgowe.

Znaczenie nazw:
Stegosaurus armatus- uzbrojony zadaszony jaszczur
Stegosaurus affinis- bliski/pokrewny (?) zadaszony jaszczur
Stegosaurus laticeps- szeroki zadaszony jaszczur
Stegosaurus stenops - sko??nolicy zadaszony jaszczur


Stegosaurus to najwiÄ?kszy dinozaur pancerny, kt??rego szczÄ?tki po raz pierwszy odkry?? w p????nojurajskich ska??ach na p????nocy Stan??w Zjednoczonych Othniel Charles Marsh. Stegozaur jest obok tyranozaura, triceratopsa i diplodoka najbardziej znanym gadem kopalnym. Nazwa Stegosaurus pochodzi z jÄ?zyka greckiego: στέγος („stegos”)- dach; i σαῦρος („ sauros”)- jaszczurka. Oznacza ona ,,zadaszony jaszczur”. Stegosaurus zamieszkiwa?? najczÄ???ciej bagna, pla??e, p????stepy lub tropikalne lasy. Najprawdopodobniej by??o to zwierze stadne. OsiÄ?ga??o ono jak siÄ? przypuszcza maksymalna prÄ?dko??Ä? do 10 km/h.


Pierwsze rekonstrukcje przedstawia??y zwierzÄ? jako dwuno??ny gad pokryty pancerzem. ??wcze??ni badacze my??leli, ??e p??yty te le??a??y na grzbiecie p??asko jak dach??wki i pe??ni??y funkcjÄ? obronnÄ?. Wzorowali siÄ? oni bowiem na przedstawicielach grupy Ankylosauria. Obecnie wiemy ju??, ??e p??yty te umiejscowione by??y w dw??ch rzÄ?dach biegnÄ?cych wzd??u?? krÄ?gos??upa p??yt. Ich przeznaczenie wciÄ??? budzi wielkie kontrowersji. Paleontolodzy wysuwajÄ? wiele hipotez, z kt??rych najbardziej prawdopodobna g??osi, i?? by??y one swego rodzaju wabikiem podczas god??w. W p??ytach tych odnaleziono r??wnie?? ??lady po naczyniach krwiono??nych. BÄ?d?? mo??e nape??nia??y siÄ? one krwiÄ?, przybierajÄ?c w ten spos??b purpurowÄ? barwÄ?, kt??ra ??wietnie odstrasza??aby drapie??ne stada teropod??w lub niemile widzianego rywala. Stegosaurus posiada?? r??wnie?? bardzo dobrze umiÄ???niony ogon, uzbrojony w cztery ostre kolce. DziÄ?ki temu gad stanowi?? trudnÄ? zdobycz dla g??odnego miÄ?so??ercy. Dawniej uwa??ano, i?? kolce te stercza??y do g??ry. Wsp????cze??ni naukowcy i paleontologowie uwa??ajÄ? jednak, ??e „wyrasta??y” z ogona poziomo.


Czaszka Stegosaurus mia??a oko??o 35 cm d??ugo??ci i by??a zako??czona rogowym dziobem. Posiada??a ona r??wnie?? sp??aszczone oczodo??y oraz niewielkÄ? puszkÄ? m??zgowÄ?. Stegozaur mia?? bowiem najmniejszy m??zg w??r??d zwierzÄ?t w stosunku do wielko??ci cia??a- o rozmiarach orzecha w??oskiego. InnÄ? cecha tego gada sÄ? masywne ko??czyny przednie. Gruba ko??Ä? ramienna by??a przystosowana do przenoszenia du??ych obciÄ???e??, a skr??cone ko??ci d??oni do d??wigania sporego ciÄ???aru. PiÄ?Ä? kr??tkich palc??w, zako??czonych kopytkowatymi pazurami, rozk??ada??o nacisk na pod??o??e. Tylnie ko??czyny by??y znacznie d??u??sze od przednich. ZdradzajÄ? one w pewnym stopniu pochodzenie dinozaura. Praprzodkami tych stworze?? by??y dwuno??ne ptasiomiednicze z grupy fabrozaur??w, np. Lesothosaurus. Stegozaur podobnie jak inni przedstawiciele jego rodziny, mia?? ma??e i bardzo s??abe uzÄ?bienie, kt??re nie pozwala??o mu w pe??ni prze??uwaÄ? pokarmu ro??linnego (g????wnie miÄ?kkie czÄ???ci paproci). Prawdopodobnie po??yka?? w celu ich rozdrobnienia g??adkie kamienie ??o??Ä?dkowe zwane gastrolitami. Podobnie czyni??y zauropody.


Kr??tka charakterystyka innych gatunk??w:
Stegosaurus stenops, nazwa oznacza “zadaszony jaszczur o p??askiej twarzy”, zosta??a nadana przez Marsha w 1887 roku. Jest to tajemniczy stegozaur, gdy?? spo??r??d 50 szkielet??w odnaleziono jedynie jeden kompletny (reszta szkielet??w nie zachowa??a siÄ? w zbyt dobrym stanie). Gatunek ten osiÄ?ga?? do 7 m d??ugo??ci. Jego szczÄ?tki odkryto w Garden Park.

Stegosaurus longispinus, nazwa oznacza "zadaszony jaszczur o d??ugich kolcach", zosta??a nadana przez Charlesa W. Gilmore’a, kt??ry niekompletny szkielet dinozaura odnalaz?? w Formacji Wyoming. Stegosaurus longispinus zosta?? jednak (ze wzglÄ?du na odmienne cechy, np. d??ugie kolce) zaklasyfikowany jako nowy rodzaj- Kentrosaurus.

Stegosaurus ungulatus, nazwa oznacza "kopytny zadaszony jaszczur", nazwÄ? tÄ? nada?? w 1879 roku Othniel Marsh. Jego skamienia??o??ci odkryte zosta??y w Wyoming i sk??ada??y siÄ? z kilku krÄ?g??w oraz p??yt. Przypuszcza siÄ?, i?? stegozaur ten m??g?? byÄ? tym samym gatunkiem co Stegosaurus armatus.

Stegosaurus sulcatus- nazwany przez O. Marsha w 1887 roku jest obecnie uwa??any za synonim Stegosaurus armatus. Jego nazwa oznacza "zadaszony jaszczur z bruzdami".

Stegosaurus duplex, ("zadaszony jaszczur z dwoma splotami")- odnaleziony w 1879 roku przez wynajÄ?tego kolekcjonera skamienia??o??ci Edwarda Ashley’a w Como Bluff. Opisany przez Marsha w 1887 roku. Synonim S. armatus.

Stegosaurus affinis- niepewny gatunek (nomen dubium) stegozaura, kt??ry zosta?? opisany przez Marsha w 1887 roku na podstawie odnalezionej ko??ci ??onowej. Prawdopodobnie jest to jednak synonim dobrze znanego gatunku Stegosaurus armatus

"Stegosaurus" madagascariensis- (nomen dubium)- zosta?? opisany w 1926 roku przez Piveteau’a na podstawie zÄ?b??w. Obecnie sÄ?dzi siÄ?, i?? nale??a??y one do nieznanego nauce archozaura. Ostatecznie ich w??a??cicielem m??g?? byÄ? jaki?? hadrozaur lub krokodylomorf


Spis gatunk??w:
Stegosaurus Marsh 1877
S. armatus Marsh 1877
S. stenops Marsh 1887
S. longispinus Gilmore 1914 (=Kentrosaurus longispinus)
S. affinis Marsh, 1881 nomen dubium
S. altispinus Gilmore 1914 (=Kentrosaurus longispinus)
S. crassus Marsh 1888/Hennig 1915 (=Priconodon crassus)
S. discurus Cope 1878/Hay 1902 nomen dubium (=Hypsirophus discurus)
S. durobrivensis Hulke 1887/Nopcsa 1911 (= Lexovisaurus durobrivensis)
S. hastiger Owen 1877/Lydekker 1890 (=Dacentrurus armatus)
S. laticeps Marsh 1881/Ostrom i McIntosh, 1966 (=Diracodon laticeps)
S. madagascariensis Piveteau 1926 nomen dubium (= nieopisany archozaur?)
S. marshi Lucas 1901 (=Hoplitosaurus marshi)
S. priscus Nopcsa 1911 (=Lexovisaurus durobrivensis)
S. seeleyanus Cope 1879/Hay nomen dubium (=Hypsirophus seeleyanus?)
S. ungulatus Marsh 1879 (=Stegosaurus armatus?)
S. sulcatus Marsh 1887 (=Stegosaurus armatus?)
S. duplex Marsh 1887 (=Stegosaurus armatus?)


Obrazek
ZÄ?b Stegosaurus

Obrazek
Czaszka Stegosaurus

Obrazek
Kolce ogonowe Stegosaurus

Obrazek
Rekonstrukcja Stegosaurus


P.S.- nie mog??em nigdzie znale??Ä? rekonstrukcji z p??ytami le??Ä?cymi p??asko na ciele. ProszÄ? o informacje z opisem jeszcze innych cech Stegosaurus ,o kt??rych w artykule nie ma wzmianki.

_________________
TRANCE - muzyka duszy
ELECTRO-HOUSE - muzyka ciała

..:: WIĘC ŻYJ W SWOIM RYTMIE ::..


Ostatnio edytowano 27 kwietnia 2007, o 18:36 przez Sebastian, łącznie edytowano 2 razy

Góra
 Zobacz profil  
 
 Tytuł:
PostNapisane: 24 grudnia 2006, o 11:24 
Offline
Jurajski allozaur
Jurajski allozaur
Avatar użytkownika

Dołączył(a): 5 sierpnia 2006, o 10:20
Posty: 1609
Lokalizacja: województwo mazowieckie
Imię i nazwisko: Maciej Krzysztof Pindakiewicz
Dopisz, ??e pierwsze ryciny stegozaura ukazywane by??y jako, ??e ten dinozaur chodzi?? na dw??ch ko??czynach.

_________________
Geologia UW


Góra
 Zobacz profil  
 
 Tytuł:
PostNapisane: 24 grudnia 2006, o 15:43 
Offline
Jurajski allozaur
Jurajski allozaur
Avatar użytkownika

Dołączył(a): 2 lipca 2006, o 13:32
Posty: 1297
Lokalizacja: Lubania, Powiat Rawski, Województwo Łódzkie
Co z ta rekonstrukcjÄ?????? :cry:

_________________
TRANCE - muzyka duszy
ELECTRO-HOUSE - muzyka ciała

..:: WIĘC ŻYJ W SWOIM RYTMIE ::..


Góra
 Zobacz profil  
 
 Tytuł:
PostNapisane: 24 grudnia 2006, o 21:58 
Offline
Jurajski allozaur
Jurajski allozaur
Avatar użytkownika

Dołączył(a): 5 sierpnia 2006, o 10:20
Posty: 1609
Lokalizacja: województwo mazowieckie
Imię i nazwisko: Maciej Krzysztof Pindakiewicz
Ja takÄ? rekonstrukcjÄ? widzia??em w ksiÄ???ce "Dinozaury" z serii "PatrzÄ?, Podziwiam i PoznajÄ?".

_________________
Geologia UW


Góra
 Zobacz profil  
 
 Tytuł:
PostNapisane: 24 grudnia 2006, o 23:20 
Offline
Jurajski allozaur
Jurajski allozaur
Avatar użytkownika

Dołączył(a): 2 lipca 2006, o 13:32
Posty: 1297
Lokalizacja: Lubania, Powiat Rawski, Województwo Łódzkie
A sÄ? takie gdzie?? dostÄ?pne w internecie??

_________________
TRANCE - muzyka duszy
ELECTRO-HOUSE - muzyka ciała

..:: WIĘC ŻYJ W SWOIM RYTMIE ::..


Góra
 Zobacz profil  
 
 Tytuł:
PostNapisane: 24 grudnia 2006, o 23:40 
Z tymi dwuno??nymi stegozaurydami to nie ca??kowita niedorzeczno??Ä?. ByÄ? mo??e mog??y one fakultatywnie poruszaÄ? siÄ? na tylnych ko??czynach :?: MogÄ? o tym ??wiadczyÄ? polskie tropy Moyenisauropus karaszevskii - pisa?? o tym Gerard Gierli??ski w: Acta Palaeontologica Polonica w 1999 roku i w Posiedzeniach Naukowych Pa??stwowego Instytutu Geologicznego w 2001 roku.


Góra
  
 
 Tytuł:
PostNapisane: 31 grudnia 2006, o 02:18 
Offline
Jurajski allozaur
Jurajski allozaur
Avatar użytkownika

Dołączył(a): 2 lipca 2006, o 13:32
Posty: 1297
Lokalizacja: Lubania, Powiat Rawski, Województwo Łódzkie
Odno??nie portugalskiego stegozaura, to by?? on bli??szy Stegosaurus armatus czy jakiemu?? prymitywniejszemu gatunkowi :?:

_________________
TRANCE - muzyka duszy
ELECTRO-HOUSE - muzyka ciała

..:: WIĘC ŻYJ W SWOIM RYTMIE ::..


Góra
 Zobacz profil  
 
 Tytuł:
PostNapisane: 27 kwietnia 2007, o 18:37 
Offline
Jurajski allozaur
Jurajski allozaur
Avatar użytkownika

Dołączył(a): 2 lipca 2006, o 13:32
Posty: 1297
Lokalizacja: Lubania, Powiat Rawski, Województwo Łódzkie
Doda??em kr??tkie charakterystyki innych gatunk??w (nie wszystkich) Stegosaurus :)

_________________
TRANCE - muzyka duszy
ELECTRO-HOUSE - muzyka ciała

..:: WIĘC ŻYJ W SWOIM RYTMIE ::..


Góra
 Zobacz profil  
 
 Tytuł:
PostNapisane: 6 marca 2008, o 23:24 
Offline
Dewoński labirintodont
Dewoński labirintodont
Avatar użytkownika

Dołączył(a): 5 maja 2007, o 20:48
Posty: 318
Lokalizacja: Zet Gie
I znowu ta masa dla tego dinozaura :P Proponuje zapisać 4-5 ew. 6 tony ;)

_________________
Theropods... yeah :D


Góra
 Zobacz profil  
 
 Tytuł:
PostNapisane: 7 marca 2008, o 08:03 
Offline
Karboński kotylozaur
Karboński kotylozaur
Avatar użytkownika

Dołączył(a): 15 grudnia 2007, o 17:39
Posty: 354
Lokalizacja: Śląsk
Cytuj:
Co z ta rekonstrukcjÄ??????


Znalazłem rekonstrukcję dwunożnego stegoaura z płytami leżącymi płasko na grzbiecie.

http://www.geschichteinchronologie.ch/n ... aurier.gif


Góra
 Zobacz profil  
 
 Tytuł:
PostNapisane: 7 marca 2008, o 08:59 
Offline
Dewoński labirintodont
Dewoński labirintodont

Dołączył(a): 27 marca 2007, o 14:03
Posty: 226
dziwnie to wygląda jestem przezwyczajony do stegozaura z pionowymi terczami na grzbiecie

Obrazek


Góra
 Zobacz profil  
 
 Tytuł:
PostNapisane: 7 marca 2008, o 14:56 
Offline
Jurajski allozaur
Jurajski allozaur
Avatar użytkownika

Dołączył(a): 2 lipca 2006, o 13:32
Posty: 1297
Lokalizacja: Lubania, Powiat Rawski, Województwo Łódzkie
Opis zostanie wkrĂłtce poprawiony

_________________
TRANCE - muzyka duszy
ELECTRO-HOUSE - muzyka ciała

..:: WIĘC ŻYJ W SWOIM RYTMIE ::..


Góra
 Zobacz profil  
 
 Tytuł:
PostNapisane: 25 sierpnia 2008, o 15:22 
Offline
Jurajski allozaur
Jurajski allozaur
Avatar użytkownika

Dołączył(a): 2 lipca 2006, o 13:32
Posty: 1297
Lokalizacja: Lubania, Powiat Rawski, Województwo Łódzkie
No nareszcie prace ruszyły i wszystkie gatunki opisane... Teraz zajmę się informacjami typu funkcje płyt, zębów, rekonstrukcje, dwunożność, pokarm itd. Niedługo będziecie mogli podziwiać coś podobnego do opisu Psittacosaurus. Pozdrawiam 8) Na razie nie wrzucam moich postępów bo chce byście ocenili całość od razu a nie po kawałku. Do końca wakacji pochwalę się moim dziełem i zacznę inne :wink:

_________________
TRANCE - muzyka duszy
ELECTRO-HOUSE - muzyka ciała

..:: WIĘC ŻYJ W SWOIM RYTMIE ::..


Góra
 Zobacz profil  
 
 Tytuł:
PostNapisane: 31 sierpnia 2008, o 11:39 
Offline
Karboński kotylozaur
Karboński kotylozaur
Avatar użytkownika

Dołączył(a): 18 kwietnia 2006, o 20:12
Posty: 525
Lokalizacja: tak naprawdę z Poznania
Cytuj:
Stegosaurus longispinus, nazwa oznacza "zadaszony jaszczur o długich kolcach", została nadana przez Charlesa W. Gilmore’a, ktĂłry niekompletny szkielet dinozaura odnalazł w Formacji Wyoming. Stegosaurus longispinus został jednak (ze względu na odmienne cechy, np. długie kolce) zaklasyfikowany jako nowy rodzaj- Kentrosaurus.

O ile dobrze zrozumiałem - a mogłem źle - to z tego akapitu wynika, że szczątki kentrozaura zostały odnalezione w Formacji Wyoming, a z tego co wiem kentrozaur żył tylko w Afryce.

_________________
"Chciałbym, żeby świat był dwa razy większy i połowa jego była wciąż niezbadana."
sir David Attenborough
Obrazek
Cykl "Gdyby kometa nie spadła":
http://www.dinozaury.com/forum/viewtopic.php?t=939
http://www.dinozaury.com/forum/viewtopic.php?t=967


Góra
 Zobacz profil  
 
 Tytuł:
PostNapisane: 31 sierpnia 2008, o 13:51 
Offline
Jurajski allozaur
Jurajski allozaur
Avatar użytkownika

Dołączył(a): 2 lipca 2006, o 13:32
Posty: 1297
Lokalizacja: Lubania, Powiat Rawski, Województwo Łódzkie
To głupoty z głupich źródeł niedługo wstawię poprawny opis więc proszę tego opisu nie komentować. Pozdrawiam 8)

_________________
TRANCE - muzyka duszy
ELECTRO-HOUSE - muzyka ciała

..:: WIĘC ŻYJ W SWOIM RYTMIE ::..


Góra
 Zobacz profil  
 
 Tytuł: Gatunki Stegosaurus
PostNapisane: 29 grudnia 2010, o 12:58 
Offline
Moderator
Moderator
Avatar użytkownika

Dołączył(a): 3 grudnia 2007, o 19:51
Posty: 6151
Lokalizacja: Wielkopolska
Imię i nazwisko: Maciej Ziegler
Współautorem artykułu jest szerman. Artykuł docelowo ma stać się częścią opisu stegozaura. Obecnie trwają prace nad pełnym opisem.
Chciałem go już wcześniej poprawić, ale Sebastian od ponad miesiąca niemal roku nie odpowiedział na maila ani na forumowe PW, nie zalogował się też na forum, a nie chciałem, żeby to co ewentualnie już napisał poszło na marne, ale jak widać tak musi być.



Gatunki Stegosaurus


Wstęp
Mimo że Stegosaurus jest jednym z najbardziej znanych nieptasich dinozaurów, to z naukowego punktu widzenia nie istnieje - jest nomen dubium.
Stegosaurus jest dobrym przykładem problemów, jakie spotykają paleontologów przy ustalaniu gatunków na podstawie niekompletnych szczątków (co dotyczy wielu kopalnych zwierząt) i przede wszystkim interpretacji różnic w budowie. Jak bowiem rozpoznać, czy skamieliny pochodzą od odrębnych gatunków, czy od różnych osobników tego samego gatunku, różniących się w wyniku zmienności osobniczej, płciowej albo ontogenetycznej?

Stegozaury wg Maidment i współpracowników (2008)
W 2008 roku Maidment, Norman, Barrett i Upchurch dokonali rewizji dinozaurów z grupy Stegosauria. Przeprowadzili analizę filogenetyczną, która wyróżniła klad zaawansowanych stegozaurów, w skład którego wchodzą: Stegosaurus armatus, Hesperosaurus mjosi i Wuerhosaurus homheni. Dwa ostatnie są taksonami siostrzanymi. Naukowcy uznali te trzy za jedyne ważne gatunki Stegosaurus, pozostałe zaś uznano za synonimy S. armatus lub nomina dubia. To, czy należy uznać gatunki za należące do jednego rodzaju, czy nie, jest kwestią subiektywną. Przykładowo Redelstorf i Sander (2009) zaakceptowali taksonomię zaproponowaną przez Maidment i in., natomiast Christiansen i Tschopp (2010) nadal uznają stegozaura, hesperozaura i wuerozaura za osobne rodzaje. Późniejsze analizy - Mateus i in., 2009 oraz Maidment, 2010 - wykazały, że zasięg kladu Stegosaurus w rozumieniu Maidment i in. (2008) jest tożsamy ze Stegosaurinae.
Maidment i in. (2008) uważają S. armatus za gatunek ukazujący szeroki zakres zmienności pozaczaszkowej. Jednak takowe te nie występują u kolejnego najbardziej reprezentatywnego z gatunku stegozaurów, Kentrosaurus aethiopicus (Galton, 2010). Wiele z tych zmian może być wytłumaczona ontogenetycznym wiekiem osobników i lub cechami związanych z rozmiarami osobników. Wielka zmienność jest widoczna w kręgach grzbietowych przypisanych do S. armatus, która zdaniem Maidment i in. może wynikać pozycji kręgów kręgosłupie a nie z różnic między taksonami.

Stegozaury z formacji Morrison
Należy zauważyć, że stegozaurydy są, po zauropodach, najczęstszymi kręgowcami znajdowanymi w osadach północnoamerykańskiej formacji Morrison, której skały dokumentują ok. 8 milionów lat i z całego tego okresu znane są szczątki zaliczane do Stegosaurus. Można więc się spodziewać, że przez ten czas żyło wiele gatunków stegozaurydów.
Liczba ważnych gatunków Stegosaurus wg różnych badań wynosi od 1 (Maidment i in., 2008 - jeśli przyjąć, że Hesperosaurus i Wuerhosaurus są odrębnymi rodzajami) do 4 (Galton, 2010). Łącznie z osadów północnoamerykańskiej formacji Morrison znanych jest od 2 (Maidment i in., 2008) do 7 (Galton, 2010) ważnych gatunków stegozaurydów.

Oto przegląd gatunków Stegosaurus rozpoczynający się od gatunku typowego i dalej w kolejności alfabetycznej (akapit o występowaniu dotyczy okazu typowego):


S. armatus Marsh, 1877
Status: nieważny (nomen dubium)
Okaz typowy: YPM 1850 - 2 fragmenty kręgów grzbietowych, liczne kręgi ogonowe, fragment kości udowej, kulszowej i 1-2 niekompletne płyty.
Występowanie: Kolorado, ogniwo Brushy Basin - formacja Morrison (wczesny tyton, 150-148 Ma).

Maidment i in. (2008) zdiagnozowali stegozaura ma podstawie 7 autapomorfii i stwierdzili, że S. armatus różni się od innych gatunków Stegosaurus 5-ioma cechami. Holotyp reprezentuje tylko jedną z tych cech - autapomorfię Stegosaurus. Hesperosaurus mjosi (= S. mjosi) również posiada tę cechę. Typowy gatunek Stegosaurus - S. armatus i wraz z nim także rodzaj jest więc nomen dubium. Jego holotyp jest niediagnostyczny - tj. nieodróżnialny od innych gatunków Stegosaurus (o ile nie jest to jeden gatunek) i od Hesperosaurus. Nieopublikowane dane (Mossbrucker i in., 2009) wskazują jednak, że YPM 1850 ma bardzo masywne i wysokie wyrostki kolczyste, co ma być jego unikalną cechą. Demirjian (2011) przypuszcza jednak, że jest to wynik zmienności osobniczej.
Możliwych jest kilka rozwiązań problemu niediagnostyczności holotypu stegozaura:
  • poszukiwanie i opisanie większej ilości materiału: badania lokalizacji holotypu i wydobycie kolejnych szczątków - jeśli tam są; wypreparowanie już wydobytych bloków skalnych,
  • utworzenie nowej nazwy lub nowych nazw dla diagnostycznego gatunku lub gatunków albo przeniesienie ich do innego rodzaju: Hesperosaurus albo lepiej starszego Wuerhosaurus (Diracodon i Hypsirhophus raczej nie wchodzą w grę, gdyż także mogą być nomina dubia),
  • wyznaczenie neotypu (nowego okazu typowego), np. jednego z kompletnych okazów przypisanych do S. stenops, co wymaga petycji do Międzynarodowej Komisji Nomenklatury Zoologicznej (International Commission on Zoological Nomenclature - ICZN) - lecz wtedy mógłby to być okaz innego gatunku,
  • zmiana gatunku typowego przez ICZN, co wydaje się najlepszym rozwiązaniem. Galton (2010) zaproponował S. stenops (jednak S. ungulatus został opisany wcześniej i jest jego potencjalnym starszym synonimem - zob. niżej). Galton w 2011 roku wniósł takową petycję do ICZN, która zyskała aprobujące opinie Carpentera (2011), Demirjiana (2011) i Maidment (2011), lecz na dzień dzisiejszy (20.10.2011) nie została jeszcze wydana opinia ICZN.


S. "affinis" Marsh, 1881
Status: nieważny (nomen nudum)
Okaz typowy: kość łonowa.


S. duplex Marsh, 1887
Status: nieważny (?=S. ungulatus)
Okaz typowy: YPM 1858 - kręgi ze wszystkich odcinków (w tym krzyżowy), kości miednicy: biodrowa, lewa łonowa i kulszowa, kości kończyny tylnej: udowa, piszczelowa i strzałkowa.
Występowanie: Wyoming, ogniwo Brushy Basin - formacja Morrison (wczesny tyton, 149-147 Ma).

Został opisany na podstawie syntypu S. ungulatus, dlatego uważa się, że to jego młodszy synonim.


S. longispinus Gilmore, 1914
Status: ważny
Okaz typowy: UW 20503 (wcześniej D54) - 42 kręgi ze wszystkich odcinków kręgosłupa, kość kulszowa, część kości łonowej, prawa kość udowa i 4 kolce ogonowe.
Występowanie: Wyoming, formacja Morrison (kimeryd-tyton, 155-148 Ma).

Autapomorfie to bardzo długie (ok. 98,5 cm) kolce ogonowe, które są nieco spłaszczone (zob. ryc. 1; jednak pancerz skórny może być różny w zależności od wieku, wielkości i płci zwierzęcia - Maidment i in., 2008), ponadto 10 trzonów dystalnych kręgów ogonowych łatwo odróżnić od pozostałych gatunków Stegosaurus: trzony te są zaokrąglone w widoku przedniim/tylnym i występują szczątkowe wyrostki poprzeczne.
Kontynuacja wyrostków poprzecznych prawie do końca ogona koreluje ze znacznie dłuższymi kolcami ogonowymi. Te dodatkowe wyrostki sugerują obecność większych bocznych mięśni ogonowych (mięsień longissimus caudalis superior) i dolnych (mięśnie caudi-femoralis longus i iliocaudalis). Ta dodatkowa masa mięśniowa czyniłaby kolce ogonowe efektywniejszą bronią defensywną.
Znany jest tylko holotyp, mierzący za życia ok. 7 m długości. Paul (2010) nieoficjalnie podaje, że S. longispinus jest bardziej bazalny od innych gatunków stegozaura.


S. madagascariensis Piveteau, 1926
Status: nieważny (nomen dubium)
Okaz typowy: dwa zęby
Występowanie: Madagaskar, formacja Maevarano (mastrycht, 72-65 Ma)

Są to zęby bliżej nieokreślonego ankylozaura. W osadach formacji Maevarano znaleziono krokodylomorfa Simosuchus, który miał dość podobne uzębienie - mogą być to więc zęby jakiegoś krewniaka tego notozucha.


S. stenops Marsh, 1887
Status: ważny?
Okaz typowy: USNM 4934 - prawie kompletny, artykułowany szkielet (zob. ryc. 2)
Występowanie: Kolorado, ogniwo Brushy Basin - formacja Morrison (wczesny tyton-?kimeryd, min. 150 Ma).

S. stenops ma zostać nowym typowym gatunkiem. Jego holotyp ma wszystkie cechy diagnostyczne podane przez Maidment i in. (2008) dla Stegosaurus i S. armatus.
Jest to mierzący 6,5-7 m i ważący min. 3,5 t gatunek stegozaura. Osteodermy S. stenops składają się z małych, zagłębionych i prawie okrągłych kosteczek osadzonych w okolicach gardła oraz 17 szerokich i wysokich płyt ułożonych niesymetrycznie na szyi, grzbiecie i ogonie. Do S. stenops zaliczono bardzo wiele skamielin. Gatunek ten odpowiada powszechnemu wyobrażeniu stegozaura (zob. ryc. 3 i 4).


S. sulcatus Marsh, 1887
Status: nieważny? (nomen dubium?)
Okaz typowy: USNM 4937 - kilkanaście kręgów (3 łuki neuralne kręgów szyjnych, 8 trzonów kręgów szyjnych, 7 trzonów kręgów grzbietowych, 1 trzon kręgu ogonowego), części obu łopatek (lewa zrośnięta z częściową kością kruczą), prawa kość ramieniowa, lewa kość promieniowa i częściowa dłoń, prawa kość promieniowa, kość łokciowa i dłoń, części kości kulszowej, kości udowe i strzałkowa, płyta karkowa i płyta środkowo-grzbietowa, dwa duże kolce ogonowe.
Występowanie: Wyoming, ogniwo Salt Wash - formacja Morrison (kimeryd, 155-150 Ma).

Znacznie powiększona podstawa pary kolców może być autapomorfią. Kolce mają 2 bardzo widoczne rowki lub bruzdy wzdłuż jego wewnętrznej powierzchni - stąd epitet gatunkowy tego gatunku (zob. ryc. 1).
Gilmore (1914) zaproponował, że różnice pomiędzy S. sulcatus i S. ungulatus są związane z wiekiem tych osobników. Bakker (1988) stwierdził, że duża para kolców była umiejscowiona w regionie barkowo-szyjnym, lecz równie dobrze mogły być one umieszczone bardziej dystalnie - w okolicy kręgów krzyżowych.


S. ungulatus Marsh, 1879
Status: ważny?
Okazy typowe: syntypy (YPM 1853) to szczątki dwóch osobników: tylna część czaszki, kręgi ze wszystkich części kręgosłupa (bez krzyżowych), żebra, kości długie kończyn (ramienna i kończyn tylnych), płyty (11) i kolce (8) oraz być może tylna część czaszki, kość kulszowa i paliczki stopy. USNM 7414, zawierający kręgi szyjne (?grzbietowe), żebra i płytę, to zapewne szczątki tych samych osobników. Kolejnym kotypem jest YPM 1858 (zob. notka o S. duplex).
Występowanie: Wyoming, ogniwo Brushy Basin - formacja Morrison (wczesny tyton, 149-147 Ma).

Jest to duży - mierzący 7-9 m i ważący min. 3,8 t - gatunek z górnych osadów formacji Morrison. Do S. ungulatus zaliczono więcej materiału, w tym także z Portugalii (Leiria, formacja Alcobaça - późny kimeryd-wczesny tyton, 153-148 Ma).
Syntypy mają niektóre cechy diagnostyczne podane przez Maidment i in. (2008) dla Stegosaurus i S. armatus. Naukowcy nie zgadzają się w kwestii interpretacji różnic w porównaniu do innych gatunków. Galton uważa, że różnice, w tym proporcjonalnie długie kości biodrowe i udowe oraz kształt płyt (zob. ryc. 5) wskazują, że S. ungulatus i S. stenops stanowią odrębne gatunki. Natomiast Maidment i in. (2008) uważają różnice pomiędzy S. ungulatus a pozostałymi gatunkami Stegosaurus za możliwe do wytłumaczenia wielkością i wiekiem okazów. Proporcjonalna długość kości udowej zapewne jest skorelowana z wielkością osobnika - zob. rekonstrukcję szkieletu młodocianego osobnika S. Hartmana.
Możliwe, że są to szczątki tego samego gatunku co S. stenops (ale nie S. longispinus), który byłby wtedy młodszym synonimem S. ungulatus.
Obecność 8 kolców w nieartykułowanym materiale YPM 1853, pochodzącym najpewniej od dwóch osobników spowodowała, że długo myślano, że gatunek ten miał ich aż tyle. Płyty ogonowe mogły wyrastać parami (gdyż występują po dwie podobne i jednakowej wielkości, a nie stopniowo zmniejszające się), a nie naprzemienne, jak u S. stenops. Może to być jednak wynik obecności dwóch osobników w YPM 1853.



Obrazek
Ryc. 1. (f-j) Kolce ogonowe: f - S. stenops, g - S. sulcatus.
(h-j) Przednia para kolców ogonowych S. longispinus: i - widok boczny, j - widok z tyłu, h - widok boczny przeciwległego kolca.
(p-q) Kolce ogonowe i przekrój kręgu, do którego miałyby być przyczepione: p - S. stenops (kolce i kręg pasują), q - S. sulcatus (kolce i kręg nie pasują).
Skala 10 cm. Rysunki z Galton, 2010; reprodukowane z Gilmore, 1914 i Bakker, 1988.


Obrazek
Ryc. 2. Holotyp S. stenops. Rysunek pochodzi z tej strony; reprodukowane z Gilmore, 1914). Kliknij aby powiększyć.


Obrazek
Ryc. 3. Rekonstrukcja z "Wędrówek z dinozaurami" (zapewne S. stenops). Rysunek pochodzi z tej strony


Obrazek
Ryc. 4. Rekonstrukcja R. Martina (zapewne S. stenops). Rysunek pochodzi z tej strony


Obrazek
Ryc. 5. Rekonstrukcje szkieletów: a - S. stenops, b - S. ungulatus. Skala 1 m. Rysunki z Galton, 2010; autor: G.S. Paul.
Zob. większą wersję S. stenops na stronie Wydawnictwa Princeton University.



Spis gatunków:
Stegosaurus Marsh, 1877 [nomen dubium]
?= Hypsirophus Cope, 1878
?= Diracodon Marsh, 1881
S. armatus Marsh, 1877 [nomen dubium]

Gatunki potencjalnie ważne:
S. longispinus Gilmore, 1914
S. stenops Marsh, 1887 ?=S. ungulatus
S. ungulatus Marsh, 1879
=S. duplex Marsh, 1887
S. sulcatus Marsh, 1887 [nomen dubium?] ?=S. ungulatus

Gatunki nieważne:
S. "affinis" Marsh, 1881 [nomen nudum]
S. madagascariensis Piveteau, 1926 [nomen dubium]

Gatunki przeniesione kiedyś do Stegosaurus:
S. crassus (Marsh, 1888) Hennig, 1915 =Priconodon crassus
S. discurus (Cope 1878) Hay, 1902 =Hypsirophus discurus
S. hastiger (Owen, 1877) Lydekker, 1890 =Omosaurus hastiger
S. homheni (Dong, 1973) Maidment, Norman, Barrett i Upchurch, 2008 = Wuerhosaurus homheni
S. laticeps (Marsh, 1881) Ostrom i McIntosh, 1966 =Diracodon laticeps
S. marshi Lucas, 1901 =Hoplitosaurus marshi
S. mjosi (Carpenter, Miles i Cloward, 2001) Maidment, Norman, Barrett i Upchurch, 2008 = Hesperosaurus mjosi
S. priscus Nopcsa, 1911 =Loricatosaurus priscus
S. "seeleyanus" (Cope, 1879) Hay, 1902 =Hypsirophus "seeleyanus"



Źródła:
Carpenter, K. (2011) "Comments on Stegosaurus Marsh, 1877 (Dinosauria, Ornithischia): proposed replacement of the type species with Stegosaurus stenops Marsh, 1887 (Case 3536) 2" Bulletin of Zoological Nomenclature, 68(3)

Carpenter, K., Miles, C.A. & Cloward, K. (2001) "New Primitive Stegosaur from the Morrison Formation, Wyoming" [w:] Carpenter, Kenneth (ed.) "The Armored Dinosaurs" Indiana University Press. 55-75. ISBN 0-253-33964-2.

Carpenter, K., & Galton, P. M. (2001) "Othniel Charles Marsh and the myth of the eight-spiked Stegosaurus" [w:] Carpenter, K. (ed.) "The armored dinosaurs" Bloomington: Indiana University Press, 76-102.

Christiansen, N.A. & Tschopp, E. (2010) "Exceptional stegosaur integument impressions from the Upper Jurassic Morrison Formation of Wyoming" Swiss Journal of Geosciences, 103(2), 163-171. doi:10.1007/s00015-010-0026-0

Demirjian, V. (2011) "Comments on Stegosaurus Marsh, 1877 (Dinosauria, Ornithischia): proposed replacement of the type species with Stegosaurus stenops Marsh, 1887 (Case 3536) 3" Bulletin of Zoological Nomenclature, 68(3).

Escaso, F., Ortega, F., Dantas, P., Malafaia, E., Pimentel, N. L., Pereda-Suberbiola, X., Sanz, J. L., Kullberg , J. C., Kullberg, M. C. & Barriga, F. (2007) "New evidence of shared dinosaur across Upper Jurassic Proto-North Atlantic: Stegosaurus from Portugal" Naturwissenschaften, 94 ,367-374. doi: 10.1007/s00114-006-0209-8

Galton, P. M. (2010) "Species of plated dinosaur Stegosaurus (Morrison Formation, Late Jurassic) of western USA: new type species designation needed" Swiss Journal of Geosciences, 103(2), 187-198. doi: 10.1007/s00015-010-0022-4

Galton, P.M. (2011) "Case 3536 Stegosaurus Marsh, 1877 (Dinosauria, Ornithischia): proposed replacement of the type species with Stegosaurus stenops Marsh, 1887" Bulletin of Zoological Nomenclature, 68(2).

Galton, P.M. & Upchurch, P. (2004) "Stegosauria" [w:] Weishampel, D.B., Dodson, P. & Osmólska, H. (ed) "The Dinosauria (2nd edition)" University of California Press, Berkeley, 343-362.

Hay, O.P. (1902) "Bibliography and Catalogue of the Fossil Vertebrata of North America" Bulletin of the United States Geological Survey, 179, 1-868.

Maidment, S.C.R. (2010) "Stegosauria: a historical review of the body fossil record and phylogenetic relationships" Swiss Journal of Geosciences, 103(2), 199-210. doi: 10.1007/s00015-010-0023-3

Maidment, S.C.R. (2011) "Comments on Stegosaurus Marsh, 1877 (Dinosauria, Ornithischia): proposed replacement of the type species with Stegosaurus stenops Marsh, 1887 (Case 3536) 1" Bulletin of Zoological Nomenclature, 68(3).

Maidment, S.C.R., Norman, D.B., Barrett, P.M., & Upchurch, P. (2008) "Systematics and phylogeny of Stegosauria (Dinosauria: Ornithischia)" Journal of Systematic Palaeontology, 6(4), 367-407. doi:10.1017/S1477201908002459

Mateus, O., Maidment, S.C.R. & Christiansen, N.A. (2009) "A new long-necked 'sauropod-mimic' stegosaur and the evolution of the plated dinosaurs" Proceeding of the Royal Society B, 276, 1663, 1815-1821. doi: 10.1098/rspb.2008.1909

Redelstorff, R. & Sander, P.M. (2009) "Long and Girdle Bone Histology of Stegosaurus: Implications for Growth and Life History" Journal of Vertebrate Paleontology, 29(4), 1087-1099. doi: 10.1671/039.029.0420

Turner, C.E., & Peterson, F. (1999) "Biostratigraphy of dinosaurs in the Upper Jurassic Morrison Formation of the western interior, U.S.A" [w:] Gillette, D.D. (Ed.) "Vertebrate paleontology in Utah" Utah Geological Survey Miscellaneous Publication, 99-1, 77-114.

Mossbrucker, online: http://morrisonmuseum.blogspot.com/2010 ... chive.html

Paul, G.S. (2010) "The Princeton Field Guide to Dinosaurs" wyd. Princeton University - Princeton i Oxford

_________________
Obrazek
[Stamp: Apsaravis] [Avatar: P. Weimer, CC BY-NC-SA 2.0]


Góra
 Zobacz profil  
 
Wyświetl posty nie starsze niż:  Sortuj wg  
Utwórz nowy wątek Odpowiedz w wątku  [ Posty: 16 ] 

Strefa czasowa: UTC + 1


Kto przegląda forum

Użytkownicy przeglądający ten dział: Brak zidentyfikowanych użytkowników i 1 gość


Nie możesz rozpoczynać nowych wątków
Nie możesz odpowiadać w wątkach
Nie możesz edytować swoich postów
Nie możesz usuwać swoich postów
Nie możesz dodawać załączników

Szukaj:
Skocz do:  

Copyright © 2005-2013 Dinozaury.com! - z nami przeniesiesz się w czasie...
Powered by phpBBphpBB Group
Template made by DEVPPL/ThatBigForum
Przyjazne użytkownikom polskie wsparcie phpBB3 - phpBB3.PL